19.05.2026 Wyposażenie zakrystii

Dalmatyka — szata diakona w uroczystej liturgii

Wstęp

Dalmatyka to wierzchnia szata liturgiczna diakona, noszona na albę i stułę podczas uroczystej mszy świętej. Wywodzi się z Dalmacji (stąd nazwa) i pierwotnie była szatą noszoną przez cesarzy rzymskich. Od IV wieku używana jest w liturgii Kościoła jako szata diakońska.

Zastosowanie

  • Podczas uroczystej mszy świętej – na albę i stułę
  • Podczas mszy koncelebrowanych – diakon asystujący celebransowi
  • Podczas święceń diakońskich

Krój

Dalmatyka jest krótsza od ornatu (sięga do kolan), ma szerokie rękawy i jest otwarta po bokach. Może być zdobiona pasami (klawami) – pionowymi pasami haftu z przodu i z tyłu.

Symbolika

Dalmatyka symbolizuje radość i gotowość do służby. Szerokie rękawy przypominają o otwartości serca diakona na potrzeby Kościoła. Pasy (klawy) symbolizują wierność Ewangelii.

Zobacz nasze kapy liturgiczne.

Zobacz też: welony liturgiczne – kompleksowy przewodnik.

Kolory

Dalmatyka powinna być w kolorze liturgicznym dnia. Najczęściej biała, zielona, fioletowa, czerwona – dopasowana do okresu.

Najczęściej zadawane pytania

Czy diakon zawsze zakłada dalmatykę?

Nie – tylko podczas uroczystej mszy. Na co dzień diakon może mieć albę i stułę bez dalmatyki.

Czy dalmatyka może być noszona przez kapłana?

Nie – dalmatyka jest zarezerwowana dla diakonów. Kapłan na uroczystości zakłada ornat.